Erzurum
Erzurum işletmeleri için süt ürünlerinden konaklamaya yazılım ve yapay zekâ
Erzurum'da imalat GSYH'nin yalnızca %4,4'ü, kamu, eğitim ve sağlık ise %25,5'i; ekonomi hizmet ağırlıklı. Öne çıkan özel sektör alanları süt ürünleri, konaklama ile büro ve işletme destek hizmetleri; TİM'in merkez bazındaki verisinde ilk ihracat kalemi de su ürünleri ve hayvansal mamuller. Ekibimiz İstanbul'da; Erzurum'daki projeleri uzaktan yürütüyor, yerinde yapılması gereken adımlar için ziyareti önceden planlıyoruz.
01 / Ekonomi
Erzurum ekonomisi bir bakışta.
- Nüfus
736.877
31 Aralık 2025TÜİK, ADNKS 2025 - Kişi başına GSYH
321.146 TL
81 il içinde 57. sıradaTÜİK, il GSYH 2024 - GSYH’deki en büyük pay
%25,5
Kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetleriTÜİK, il GSYH 2024 - İhracat, Ocak–Eylül 2026
35 milyon dolar
bir yıl öncesine göre %28,0 artış; ilk sektör: Su Ürünleri ve Hayvansal MamullerTİM, merkez bazında - Kayıtlı iş yeri
11.822
4/a kapsamında, 2025SGK, kayıt bazında - Yazılım iş yeri (NACE 62)
62
274 sigortalıSGK 2025, kayıt bazında - Kurulan şirket
221
Ocak–Ağustos 2026; yabancı sermayeli: 4TOBB - Gelişmişlik sırası
55. sıra
SEGE-2025, 5. kademeSanayi ve Teknoloji Bakanlığı
Yaklaşık 737 bin nüfuslu Erzurum'un nüfusu 2025'te binde 11 azaldı; kişi başı GSYH 321.146 TL ile 57. sırada. Yerel pazar daralırken büyüme il dışındaki müşteriye ulaşmaktan geçiyor: süt ürünlerinde çevrim içi satış, konaklamada doğrudan rezervasyon. Hizmet firmalarında ise personel sayısını artırmadan iş yükünü hafifleten yapay zekâ araçları karşılık bulur.
02 / Sektörler
Öne çıkan sektörler ve yazılımın yeri.
- Süt ürünleri ve hayvancılıkTarım GSYH'nin %14,9'u; TOBB 2025 kapasite raporlarında tereyağı ve lor ilk beşte; TİM Ocak–Eylül 2026'da ilk ihracat kalemi su ürünleri ve hayvansal mamuller, yaklaşık 15,4 milyon dolar (merkez bazında)
- Konaklama ve yiyecek-içecekSGK 2025: konaklama (NACE 55) 125 iş yeri, 2.682 sigortalı; yiyecek-içecek hizmetleri 4.110 sigortalı
- Büro ve işletme destek hizmetleriSGK 2025: NACE 82'de 181 iş yeri, 8.281 sigortalı; kamu ağırlıklı kollar dışarıda bırakıldığında perakendenin ardından ikinci sırada
Yazılımın yeri
- 01
Tereyağı ve lor üreticileri
Bugünİl dışından gelen siparişler telefonla alınıyor; soğuk zincir ve son kullanma tarihine göre sevkiyat planı elle yapılıyor.
Kurabileceğimiz sistemSiparişi, üretim partisini ve son kullanma tarihini birlikte izleyen, kargo gününü soğuk zincire göre planlayan bir e-ticaret ve sipariş altyapısı.
- 02
Oteller ve konaklama işletmeleri
BugünRezervasyonlar farklı aracı platformlardan geliyor; fiyat ve doluluk her kanalda ayrı güncelleniyor.
Kurabileceğimiz sistemDoğrudan rezervasyon alan bir web sitesi ve kanalları tek takvimde toplayan bir yönetim paneli.
- 03
Büro ve işletme destek firmaları
BugünGelen talep, form ve belgeler elle sınıflandırılıyor; personelin zamanı tekrar eden işlere gidiyor.
Kurabileceğimiz sistemBelge ve talepleri otomatik sınıflandıran, yanıt taslağı hazırlayan bir yapay zekâ asistanı; son onay her zaman bir çalışanda kalır.
03 / Dijital
Dijital hazırlık.
- E-ticaret yapan işletme
2.090
ildeki işletmelere oranı %8,40ETBİS 2025, kayıt bazında - E-ticarete uyum endeksi
34. sıra
81 il içindeETBİS 2025 - E-ticaret satışı
6,75 milyar TL
alış: 16,69 milyar TLETBİS 2025, kayıt bazında - Fiber payı
%26,0
sabit genişbantta; 4.5G kapsaması %99,54BTK 2025
ETBİS 2025'te Erzurum kayıt bazında 2.090 e-ticaret işletmesiyle uyum endeksinde 34. sırada; Erzurum'a kayıtlı satışlar 6,75, alışlar 16,69 milyar TL. Sabit genişbant abonelerinin %26'sı fiber. Alışların satışların yaklaşık iki buçuk katı olması, ildeki satıcıların çevrim içi kanalda geride kaldığına işaret ediyor; soğuk zincirli ürünlerde sipariş ile kargo planını aynı sisteme bağlamak öncelikli.
04 / Destekler
Destekler ve teşvikler.
- 01
Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı (KUDAKA)
Erzurum Merkez OfisCumhuriyet Caddesi No:3 Yakutiye/ERZURUM
- 02
KOSGEB Erzurum Müdürlüğü
Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Cad. P.K.:25090
- 03
Ajansın açık çağrıları
Ajansın 13 Ekim 2026 tarihli listesinde başvurusu açık çağrı yok; yeni çağrılar ajansın sitesinde duyurulur.
- 04
Teşvik bölgesi
Yatırım teşvik sisteminde (Karar 9903) Erzurum 5. bölgede; SEGE-2025’te 55. sırada ve 5. kademede.
- 05
Model Fabrika
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 28 Temmuz 2026 tarihli açıklamasındaki Model Fabrika listesinde Erzurum yok.
Erzurum, Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı'nın (KUDAKA) merkez ofisine ev sahipliği yapıyor; KOSGEB Erzurum Müdürlüğü OSB içinde. İl, Karar 9903'e göre 5. teşvik bölgesinde. 13 Ekim 2026 itibarıyla KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm programı yalnızca imalat (NACE C) sınıfındaki küçük ve orta ölçekli işletmeleri kapsıyor, mikro işletmeleri kapsamıyor ve yetkili danışmandan yol haritası istiyor; tereyağı ve lor üreten mandıralar bu sınıfta. Yapay Zekâ Kredisi ise Teknogirişim Rozeti ve banka teminat mektubu istiyor; kredi yalnızca KOSGEB'in onaylı sağlayıcı listesindeki firmalara harcanabiliyor.
05 / Ekosistem
Yerel ekosistem.
- Organize sanayi bölgesi
3
faal: 3OSBÜK - Teknopark
1
faaliyette: 1Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı - Bilgisayar, yazılım ve YZ lisansı
7
2026 kontenjanı: 270; programcılık ön lisansı: 5YÖK Atlas, 2026 - Oda ve borsa
4
TOBB üyesiTOBB
Organize sanayi bölgeleri
- Erzurum Merkez II OSB
- Erzurum Merkez I. OSB
- Oltu OSB
Teknoparklar
- Erzurum Ata Teknokent Teknoloji Geliştirme Bölgesi
Lisans programları
- Erzurum Teknik Üniversitesi: Bilgisayar Mühendisliği, 75 kontenjan
- Erzurum Teknik Üniversitesi: Bilgisayar Mühendisliği (İngilizce), 40 kontenjan
- Atatürk Üniversitesi (Erzurum): Yapay Zeka ve Makine Öğrenmesi, 32 kontenjan
- Atatürk Üniversitesi (Erzurum): Yapay Zeka ve Veri Mühendisliği, 32 kontenjan
- Atatürk Üniversitesi (Erzurum): Bilgisayar Mühendisliği, 31 kontenjan
- Atatürk Üniversitesi (Erzurum): Bilgisayar Mühendisliği (İngilizce), 30 kontenjan
- Atatürk Üniversitesi (Erzurum): Yazılım Mühendisliği, 30 kontenjan
Oda ve borsalar
- Erzurum Ticaret Borsası
- Erzurum Ticaret ve Sanayi Odası
- Oltu Ticaret ve Sanayi Odası
- Pasinler Ticaret ve Sanayi Odası
Erzurum'daki 3 OSB'nin üçü de faal: Merkez I, Merkez II ve Oltu. Erzurum Ata Teknokent faaliyette; iki devlet üniversitesinde bilgisayar, yazılım ve yapay zekâ alanında 7 lisans programı ve toplam 270 kontenjan var, bunların ikisi Erzurum Teknik Üniversitesi'nde.
06 / Çalışma biçimi
Nasıl çalışıyoruz.
- 01
Uzaktan, İstanbul’dan
Ekibimiz İstanbul’da; başka ilde ofisimiz yok. İşi görüntülü görüşmeyle ve çevrim içi yürütüyoruz.
- 02
Her adımı görürsünüz
Çalışan sürümü bir test adresinden izlersiniz; kararları birlikte ve yazılı olarak veririz.
- 03
Gerektiğinde yerinde
Kurulum ya da süreç incelemesi yerinde daha verimliyse ziyareti sizinle planlarız.
07 / Sorular
Sık sorulanlar.
- 01
İlde 7 bilgisayar, yazılım ve yapay zekâ programı olması işletmemiz için ne ifade ediyor?
Sistem kurulduktan sonra içeride onu sahiplenecek birine ihtiyaç duyarsınız. İldeki iki devlet üniversitesinin bu programlarının 2026 kontenjanı 270; sistemi devralacak bir çalışanı il içinde aramak için bir mezun havuzu var. Devir ve belgelendirme seçeneklerini sözleşmede birlikte belirleriz.
- 02
Süt ürünlerini il dışına çevrim içi satmak için ne gerekir?
Kapasite raporlarında tereyağı ile lor öne çıkıyor; ilin ilk ihracat kalemi de su ürünleri ve hayvansal mamuller (TİM, merkez bazında). Çevrim içi satışta asıl iş, siparişi soğuk zincire uygun kargo günlerine bağlamak ve son kullanma tarihini stokla birlikte izlemek. Siteyi bu kurallarla kurarız; ödeme ve kargo entegrasyonu kapsamın parçasıdır.
- 03
Otelimiz için aracı platformlar yerine kendi sitemiz yeterli mi?
Erzurum'da konaklamada 125 iş yeri ve 2.682 sigortalı kayıtlı (SGK 2025); iş yeri başına ortalama 21 çalışan, yani orta ve büyük tesisler ağırlıkta. Bu ölçekte doğrudan rezervasyon sitesi komisyonsuz bir kanal açar, aracı platformlar ise görünürlük için kullanılmaya devam eder. Takvimi tek panelden yönetmek çift rezervasyonu önler.
- 04
Erzurum'a hangi durumlarda gelirsiniz?
İhtiyaç analizi, tasarım ve eğitim çevrim içi yürür. Otelde resepsiyon sistemine ya da mandırada kantar ve etiket yazıcısına bağlantı gibi yerinde iş gerekirse ziyareti önceden planlarız.
08 / Bağlantılar
İlgili sayfalar.
Hizmetler
09 / Kaynaklar
Verinin kaynağı.
BTK İl Bazında Yıllık İstatistik Bülteni (2020–2025), 'İl Bazlı Veri' (hesaplanan)
Fiberin sabit genişbant aboneleri içindeki payı (2025, hesaplanan)
BTK İl Bazında Yıllık İstatistik Bülteni (2020–2025), 'İl Bazlı Veri', 4.5 Mobil Kapsama Oranları
4.5G mobil nüfus kapsama oranı (2025)
Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, api.ka.gov.tr/api/agencies
Kalkınma ajansı
KOSGEB, Müdürlüklerimiz (mudurluktekil sayfası, ID = plaka kodu)
KOSGEB il müdürlüğü (ad, adres, telefon, e-posta, KEP, konum)
OSBÜK (Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu), Sayılarla OSB'ler – OSB listesi
OSB sayısı (tüm aşamalar), OSB sayısı, fiili duruma göre, OSB listesi (ad, tür, durum, alan)
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması SEGE-2025
SEGE-2025 il sırası, SEGE-2025 gelişmişlik kademesi
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TGB istatistik PDF'i (Eylül 2026)
Faaliyetteki teknoloji geliştirme bölgesi sayısı
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı: TGB Listesi (teknopark.sanayi.gov.tr) + 'Teknoloji Geliştirme Bölgeleri – Eylül 2026' istatistik PDF'i
Teknoloji geliştirme bölgeleri (ad, faaliyette mi, kuruluş yılı)
SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.10
4/1-a kapsamında iş yeri sayısı (2025)
SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.11
NACE Rev.2.1 bölümlerine (2 hane) göre iş yeri ve zorunlu sigortalı sayısı (2025)
SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.11 (dışlama kuralı: Tablo 1.16)
Zorunlu sigortalı sayısına göre ilk 5 iş kolu (NACE 2 hane, kamu/piyasa dışı hariç)
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, ka.gov.tr açık API
Ajansın ildeki ofisi (merkez ofis / yatırım destek ofisi) iletişim bilgisi
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, ka.gov.tr açık API
Ajansın 13.10.2026 itibarıyla açık destek çağrıları
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, haber: '11. Verimlilik Proje Ödülleri Sahiplerini Buldu' (Bakan konuşması)
İlde faaliyette Model Fabrika var mı
Ticaret Bakanlığı (ETBİS), Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025, Tablo 8
İllerin E-Ticarete Uyum Endeksi sırası (2025)
Ticaret Bakanlığı (ETBİS), Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025, Tablo 8 ('E-Ticaret İşletmeleri/İldeki İşletme Sayısı')
E-ticaret işletmelerinin ildeki işletme sayısına oranı (2025)
Ticaret Bakanlığı (ETBİS), Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025, Tablo 9
E-ticaret yapan işletme sayısı (2025), E-ticaret satış tutarı (2025), E-ticaret alış tutarı (2025)
TİM, İl Bazında Sektör İhracat Rakamları, Eylül 2026
En çok ihracat yapılan 3 sektör, Ocak–Eylül 2026 (kanuni merkez bazında)
TİM, İller Bazında İhracat Rakamları, Eylül 2026 (KÜMÜLATİF)
İhracat, Ocak–Eylül 2026 (kanuni merkez bazında)
TİM, İller Bazında İhracat Rakamları, Eylül 2026; Ocak–Eylül 2025 tabanı aynı yayının il bazında sektör dosyasından
İhracat değişimi, Ocak–Eylül 2026 / Ocak–Eylül 2025 (kanuni merkez bazında)
TOBB 2025 Yılı Sanayi Kapasite Raporu İstatistikleri, İllere Göre En Çok Kodlanan ilk 5 Faaliyet
Kapasite raporlarında en çok kodlanan 5 faaliyet (2025)
TOBB Kurulan ve Kapanan Şirket İstatistikleri, Ağustos 2026, İLLER ( BİRİKİMLİ)_12, KURULAN / ŞİRKET
Kurulan şirket sayısı (Ocak–Ağustos 2026)
TOBB Kurulan ve Kapanan Şirket İstatistikleri, Ağustos 2026, YABANCI SERMAYE ve İLLER_16 (Anonim + Limited)
Kurulan yabancı sermayeli şirket sayısı (Ocak–Ağustos 2026)
TOBB, Odalar ve Borsalar listeleri
TOBB'a bağlı oda ve borsa sayısı
TOBB, Odalar ve Borsalar listeleri (Ticaret ve Sanayi Odaları, Ticaret Odaları, Sanayi Odaları, Deniz Ticaret Odaları, Ticaret Borsaları)
TOBB'a bağlı oda ve borsalar (ad, tür, ilçe)
TÜİK, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları, 2025 (bülten 53899)
Nüfus (31.12.2025), Yıllık nüfus artış hızı 2024-2025
TÜİK, İl Bazında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla, 2024 (bülten 53930)
Kişi başına GSYH 2024, Kişi başına GSYH sırası 2024 (1 = en yüksek), GSYH'nin iktisadi faaliyet kollarına (A10) göre dağılımı 2024
Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar (Karar Sayısı 9903), EK-2 'Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler', RG 30.05.2025 sayı 32915
Yatırım teşvik bölgesi (Karar 9903)
YÖK Atlas – Tercih Kılavuzu (2026 YKS), JSON API
Bilgisayar/Yazılım/Yapay Zekâ lisans programı sayısı (tekil), Bilgisayar/Yazılım/Yapay Zekâ lisans 2026 genel kontenjanı (toplam), Bilgisayar Programcılığı ön lisans programı sayısı (tekil), Bilgisayar/Yazılım/Yapay Zekâ lisans programları
Son güncelleme: . Rakamlar resmî kaynaklardan alındı. TİM ihracatı firmaların kanuni merkezine, SGK sayıları iş yerlerinin kayıt adresine göredir; ETBİS raporu il atama kuralını belirtmediği için ETBİS rakamları da kayıt bazında okunmalıdır.