Sakarya

Sakarya'nın otomotiv, treyler ve makine üreticileri için yapay zekâ ve yazılım

Sakarya'da imalat 2024'te il GSYH'sinin %34,1'ini oluşturdu; otomotiv tek başına Ocak–Eylül 2026 ihracatının yaklaşık 3,33 milyar dolarını taşıdı (TİM, merkez bazında). Motorlu kara taşıtı imalatında SGK 2025 kayıtlarına göre 189 iş yerinde 18.845 sigortalı çalışıyor. Yan sanayi, treyler ve makine üreticilerine kalite, planlama ve bayi sistemleri geliştiriyoruz; projeleri İstanbul'dan uzaktan yürütüyor, hat üzerinde çalışma gerektiğinde tesis ziyaretini birlikte planlıyoruz.

01 / Ekonomi

Sakarya ekonomisi bir bakışta.

  • Nüfus

    1.123.693

    31 Aralık 2025TÜİK, ADNKS 2025
  • Kişi başına GSYH

    479.426 TL

    81 il içinde 15. sıradaTÜİK, il GSYH 2024
  • GSYH’deki en büyük pay

    %36,3

    SanayiTÜİK, il GSYH 2024
  • İhracat, Ocak–Eylül 2026

    4,01 milyar dolar

    bir yıl öncesine göre %1,3 düşüş; ilk sektör: Otomotiv EndüstrisiTİM, merkez bazında
  • Kayıtlı iş yeri

    31.020

    4/a kapsamında, 2025SGK, kayıt bazında
  • Yazılım iş yeri (NACE 62)

    147

    1.189 sigortalıSGK 2025, kayıt bazında
  • Kurulan şirket

    685

    Ocak–Ağustos 2026; yabancı sermayeli: 31TOBB
  • Gelişmişlik sırası

    12. sıra

    SEGE-2025, 2. kademeSanayi ve Teknoloji Bakanlığı

Kapasite raporlarında Sakarya'daki tesisler için 100.121 çalışan ve 5.923 mühendis beyan edilmiş; prime esas ortalama günlük kazanç 1.794,67 TL. İhracat 2025'te yaklaşık 5,89 milyar dolardı, Ocak–Eylül 2026'da ise geçen yılın aynı dönemine göre %1,3 geriledi (TİM, merkez bazında). İhracatı büyük ölçüde tek bir sektöre dayanan bu yapıda verimlilik ve kalite maliyeti doğrudan rekabet konusu; yapay zekâ ve veri projelerinin ölçülebilir hedefleri de buradan çıkar.

02 / Sektörler

Öne çıkan sektörler ve yazılımın yeri.

  • Otomotiv ve yan sanayiSGK 2025 (kayıt bazında): NACE 29'da 189 iş yeri ve 18.845 sigortalı, ilin ikinci iş kolu. TİM (merkez bazında): otomotiv Ocak–Eylül 2026'da yaklaşık 3,33 milyar dolar. İlin tüm ihracatında ilk pazarlar Fransa, İspanya ve Polonya.
  • TreylerTOBB 2025 kapasite raporlarında treyler (yarı römork) 74 raporla ilk sırada.
  • Makine ve metal ürünleriTOBB 2025: süt ürünleri makineleri 68 rapor. SGK'da makine imalatında (NACE 28) 356 iş yeri ve 6.323 sigortalı, metal ürünlerinde (NACE 25) 712 iş yeri ve 9.074 sigortalı.
  • Gıda, içecek ve keresteSGK 2025: gıda imalatında (NACE 10) 11.894 sigortalı; TOBB kapasite raporlarında kereste 58, meyveli içecek 57 rapor.

Yazılımın yeri

  • 01

    Otomotiv yan sanayi

    BugünHat sonunda görsel kontrol insan gözüyle yapılıyor; hata türleri kayda geçmediğinden tekrar eden kusurların kaynağı geç bulunuyor.

    Kurabileceğimiz sistemKamera görüntülerinden yüzey ve montaj hatalarını sınıflayan bir görsel kalite kontrol pilotu; hatalar parti ve makine verisiyle aynı panoda.

  • 02

    Treyler üreticileri

    BugünHer sipariş farklı aks, kasa ve donanımla geliyor; teklif ve malzeme listesi elle hazırlanıyor, bayiler durum bilgisini telefonla soruyor.

    Kurabileceğimiz sistemSeçeneklerden teklif ve malzeme listesi üreten bir konfigüratör ile bayi sipariş ve durum portalı.

  • 03

    Süt makinesi üreticileri

    BugünSahada çalışan makinelerin servis geçmişi ve yedek parça talepleri dağınık kayıtlarda.

    Kurabileceğimiz sistemKurulu makine kaydı, servis formları ve yedek parça siparişi için B2B e-katalog.

03 / Dijital

Dijital hazırlık.

  • E-ticaret yapan işletme

    6.419

    ildeki işletmelere oranı %10,98ETBİS 2025, kayıt bazında
  • E-ticarete uyum endeksi

    44. sıra

    81 il içindeETBİS 2025
  • E-ticaret satışı

    13,18 milyar TL

    alış: 35,33 milyar TLETBİS 2025, kayıt bazında
  • Fiber payı

    %35,1

    sabit genişbantta; 4.5G kapsaması %99,88BTK 2025

ETBİS 2025'e göre kayıt adresi Sakarya olan 6.419 işletme e-ticaret yapıyor; bu, ildeki işletmelerin %10,98'i ve il uyum endeksinde 44. sırada. Fiberin sabit genişbanttaki payı %35,1; sanayi ağırlıklı bu ilde B2B katalog ve bayi portalı, perakende e-ticaretten önce gelir.

04 / Destekler

Destekler ve teşvikler.

  • 01

    Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA)

    Sakarya Yatırım Destek OfisiSakarya Ticaret ve Sanayi Odası Sakarya Mah. No: 19 Arifiye - SAKARYA

    +90 262 332 01 44

    marka.org.tr

  • 02

    KOSGEB Sakarya Müdürlüğü

    Hanlı Sakarya Mah. Şehit Onbaşı Zekeriya Gözyuman Cad. No:19/1 Hanlı / Arifiye / SAKARYA (SATSO Ek Binası)

    0 (264) 289 45 95sakarya@kosgeb.gov.tr

  • 03

    Ajansın açık çağrıları

    Ajansın 13 Ekim 2026 tarihli listesinde başvurusu açık çağrı yok; yeni çağrılar ajansın sitesinde duyurulur.

  • 04

    Teşvik bölgesi

    Yatırım teşvik sisteminde (Karar 9903) Sakarya 2. bölgede; SEGE-2025’te 12. sırada ve 2. kademede.

  • 05

    Model Fabrika

    Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 28 Temmuz 2026 tarihli açıklamasındaki Model Fabrika listesinde Sakarya yok.

Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA) ilde Sakarya Yatırım Destek Ofisi ile temsil ediliyor; KOSGEB başvuruları KOSGEB Sakarya Müdürlüğü'ne yapılır ve il, Karar 9903'te 2. teşvik bölgesinde. 13 Ekim 2026 itibarıyla KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm Destek Programı yalnız küçük ve orta ölçekli imalatçılara (NACE C) açık, mikro işletmeleri kapsamıyor ve yetkili danışmandan alınmış bir yol haritası istiyor. Yapay zekâ projelerinde aynı tarihte açık olan TÜBİTAK 1711 çağrısı ise bir müşteri kuruluş, teknoloji sağlayıcı bir KOBİ ve TÜBİTAK Yapay Zekâ Enstitüsü'nden oluşan konsorsiyum şartı arıyor.

05 / Ekosistem

Yerel ekosistem.

  • Organize sanayi bölgesi

    9

    faal: 7OSBÜK
  • Teknopark

    2

    faaliyette: 1Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
  • Bilgisayar, yazılım ve YZ lisansı

    3

    2026 kontenjanı: 265; programcılık ön lisansı: 3YÖK Atlas, 2026
  • Oda ve borsa

    4

    TOBB üyesiTOBB

Organize sanayi bölgeleri

  • Sakarya II OSB
  • Sakarya Kaynarca Doğu Marmara Makine İmalatçıları İhtisas OSB
  • Sakarya I OSB
  • Sakarya III OSB
  • Ferizli OSB
  • Kaynarca Mobilya İhtisas OSB
  • Karasu OSB
  • Sakarya Otomotiv ve Metal İhtisas OSB (altyapı aşamasında)
  • Sakarya Söğütlü OSB (kamulaştırma aşamasında)

Teknoparklar

  • Sakarya Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi
  • Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi (yapım aşamasında)

Lisans programları

  • Sakarya Üniversitesi: Bilgisayar Mühendisliği, 105 kontenjan
  • Sakarya Üniversitesi: Yazılım Mühendisliği (İngilizce), 80 kontenjan
  • Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi: Bilgisayar Mühendisliği, 80 kontenjan

Oda ve borsalar

  • Sakarya Ticaret Borsası
  • Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası
  • Akyazı Ticaret Borsası
  • Akyazı Ticaret ve Sanayi Odası

İlde 9 OSB var ve 7'si faal; aralarında Kaynarca'daki mobilya ve makine imalatçıları ihtisas OSB'leri ile altyapı aşamasındaki otomotiv ve metal ihtisas OSB'si bulunuyor. 2008'de kurulan Sakarya Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi faaliyette, ildeki ikinci teknopark henüz faal değil; üç bilgisayar ve yazılım mühendisliği programının 2026 kontenjanı 265, SGK'da yazılım alanında (NACE 62) 147 iş yeri ve 1.189 sigortalı var.

06 / Çalışma biçimi

Nasıl çalışıyoruz.

  • 01

    Uzaktan, İstanbul’dan

    Ekibimiz İstanbul’da; başka ilde ofisimiz yok. İşi görüntülü görüşmeyle ve çevrim içi yürütüyoruz.

  • 02

    Her adımı görürsünüz

    Çalışan sürümü bir test adresinden izlersiniz; kararları birlikte ve yazılı olarak veririz.

  • 03

    Gerektiğinde yerinde

    Kurulum ya da süreç incelemesi yerinde daha verimliyse ziyareti sizinle planlarız.

07 / Sorular

Sık sorulanlar.

  • 01

    Yan sanayi firmamız görsel kalite kontrole nasıl başlar?

    İlk adım, tek bir hat ve sık görülen birkaç hata türüyle sınırlı bir pilot. Sakarya'daki tesisinizde etiketli görüntü toplanır, model bu veriyle eğitilir ve sonuçlar mevcut kontrolle karşılaştırılır. Müşterilerinizin istediği kalite raporları da aynı veriden üretilebilir.

  • 02

    TÜBİTAK 1711 çağrısında bir otomotiv tedarikçisinin rolü ne olur?

    Çağrı 13 Ekim 2026 itibarıyla müşteri kuruluş, teknoloji sağlayıcı bir KOBİ ve TÜBİTAK Yapay Zekâ Enstitüsü'nden oluşan bir konsorsiyum istiyor. Sakarya'daki bir üretici bu yapıda genellikle müşteri tarafında yer alır ve problemi ile veriyi getirir. Koşulları çağrı metninden birlikte kontrol etmenizi öneririz.

  • 03

    Kurulan sistemi sürdürecek mühendis ve yazılımcı ilde var mı?

    Sakarya'da 2026'da üç bilgisayar ve yazılım mühendisliği programı toplam 265 kontenjan ayrıldı; bunlardan biri İngilizce yazılım mühendisliği. SGK'da yazılım alanında 147 iş yerinde 1.189 sigortalı, kapasite raporlarında 5.923 mühendis beyan edilmiş. Sistemin bakımını iç ekibinize devretmek isterseniz bu havuz gerçekçi bir seçenek.

  • 04

    Tesisimize hangi aşamalarda gelirsiniz?

    Keşif ve geliştirme çevrim içi yürür. Kamera kurulumu, hat üzerinde veri toplama ve kabul testleri gibi adımlarda Sakarya'daki tesisinize ziyaret planlarız; sayısını teklifte birlikte netleştiririz.

08 / Bağlantılar

İlgili sayfalar.

İletişim

İşinizi anlatın, ilk adımı konuşalım.

09 / Kaynaklar

Verinin kaynağı.

  1. BTK İl Bazında Yıllık İstatistik Bülteni (2020–2025), 'İl Bazlı Veri' (hesaplanan)

    Sürüm: 2020–2025 bülteni, 2025 değerleri (yıl sonu) · Erişim: 13 Ekim 2026

    Fiberin sabit genişbant aboneleri içindeki payı (2025, hesaplanan)

  2. BTK İl Bazında Yıllık İstatistik Bülteni (2020–2025), 'İl Bazlı Veri', 4.5 Mobil Kapsama Oranları

    Sürüm: 2020–2025 bülteni, 2025 değerleri (yıl sonu) · Erişim: 13 Ekim 2026

    4.5G mobil nüfus kapsama oranı (2025)

  3. Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, api.ka.gov.tr/api/agencies

    Sürüm: canlı API · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kalkınma ajansı

  4. KOSGEB, Müdürlüklerimiz (mudurluktekil sayfası, ID = plaka kodu)

    Sürüm: canlı sayfa · Erişim: 13 Ekim 2026

    KOSGEB il müdürlüğü (ad, adres, telefon, e-posta, KEP, konum)

  5. OSBÜK (Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu), Sayılarla OSB'ler – OSB listesi

    Sürüm: canlı liste · Erişim: 13 Ekim 2026

    OSB sayısı (tüm aşamalar), OSB sayısı, fiili duruma göre, OSB listesi (ad, tür, durum, alan)

  6. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması SEGE-2025

    Sürüm: SEGE-2025 (ISBN 978-605-7887-26-9) · Erişim: 13 Ekim 2026

    SEGE-2025 il sırası, SEGE-2025 gelişmişlik kademesi

  7. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TGB istatistik PDF'i (Eylül 2026)

    Sürüm: Eylül 2026 · Yayım: 1 Ekim 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Faaliyetteki teknoloji geliştirme bölgesi sayısı

  8. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı: TGB Listesi (teknopark.sanayi.gov.tr) + 'Teknoloji Geliştirme Bölgeleri – Eylül 2026' istatistik PDF'i

    Sürüm: Eylül 2026 (veriler Eylül 2026 sonu) · Yayım: 1 Ekim 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Teknoloji geliştirme bölgeleri (ad, faaliyette mi, kuruluş yılı)

  9. SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.10

    Sürüm: 2025 · Erişim: 13 Ekim 2026

    4/1-a kapsamında iş yeri sayısı (2025)

  10. SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.11

    Sürüm: 2025 · Erişim: 13 Ekim 2026

    NACE Rev.2.1 bölümlerine (2 hane) göre iş yeri ve zorunlu sigortalı sayısı (2025)

  11. SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.11 (dışlama kuralı: Tablo 1.16)

    Sürüm: 2025 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Zorunlu sigortalı sayısına göre ilk 5 iş kolu (NACE 2 hane, kamu/piyasa dışı hariç)

  12. SGK İstatistik Yıllığı 2025, Bölüm 1: Sigortalı ve İş Yeri İstatistikleri, Tablo 1.17

    Sürüm: 2025 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Prime esas ortalama günlük kazanç, 4/1-a zorunlu sigortalılar (2025)

  13. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, ka.gov.tr açık API

    Sürüm: canlı API · Erişim: 13 Ekim 2026

    Ajansın ildeki ofisi (merkez ofis / yatırım destek ofisi) iletişim bilgisi

  14. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, ka.gov.tr açık API

    Sürüm: canlı API · Erişim: 13 Ekim 2026

    Ajansın 13.10.2026 itibarıyla açık destek çağrıları

  15. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, haber: '11. Verimlilik Proje Ödülleri Sahiplerini Buldu' (Bakan konuşması)

    Sürüm: 28.07.2026 · Yayım: 28 Temmuz 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    İlde faaliyette Model Fabrika var mı

  16. Ticaret Bakanlığı (ETBİS), Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025, Tablo 8

    Sürüm: 2025 (veri yılı 2025) · Yayım: 12 Mayıs 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    İllerin E-Ticarete Uyum Endeksi sırası (2025)

  17. Ticaret Bakanlığı (ETBİS), Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025, Tablo 8 ('E-Ticaret İşletmeleri/İldeki İşletme Sayısı')

    Sürüm: 2025 (veri yılı 2025) · Yayım: 12 Mayıs 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    E-ticaret işletmelerinin ildeki işletme sayısına oranı (2025)

  18. Ticaret Bakanlığı (ETBİS), Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025, Tablo 9

    Sürüm: 2025 (veri yılı 2025) · Yayım: 12 Mayıs 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    E-ticaret yapan işletme sayısı (2025), E-ticaret satış tutarı (2025), E-ticaret alış tutarı (2025)

  19. TİM, İl Bazında Sektör İhracat Rakamları, Eylül 2026

    Sürüm: Eylül 2026 (1 Ocak–30 Eylül 2026) · Erişim: 13 Ekim 2026

    En çok ihracat yapılan 3 sektör, Ocak–Eylül 2026 (kanuni merkez bazında)

  20. TİM, İl Bazında Ülke İhracat Rakamları, Eylül 2026

    Sürüm: Eylül 2026 (1 Ocak–30 Eylül 2026) · Erişim: 13 Ekim 2026

    En çok ihracat yapılan 3 ülke, Ocak–Eylül 2026 (kanuni merkez bazında)

  21. TİM, İller Bazında İhracat Rakamları, Aralık 2025 (KÜMÜLATİF)

    Sürüm: Aralık 2025 (1 Ocak–31 Aralık 2025) · Erişim: 13 Ekim 2026

    İhracat, 2025 yılı (kanuni merkez bazında)

  22. TİM, İller Bazında İhracat Rakamları, Eylül 2026 (KÜMÜLATİF)

    Sürüm: Eylül 2026 (1 Ocak–30 Eylül 2026) · Erişim: 13 Ekim 2026

    İhracat, Ocak–Eylül 2026 (kanuni merkez bazında)

  23. TİM, İller Bazında İhracat Rakamları, Eylül 2026; Ocak–Eylül 2025 tabanı aynı yayının il bazında sektör dosyasından

    Sürüm: Eylül 2026 (1 Ocak–30 Eylül 2026) · Erişim: 13 Ekim 2026

    İhracat değişimi, Ocak–Eylül 2026 / Ocak–Eylül 2025 (kanuni merkez bazında)

  24. TOBB 2025 Yılı Sanayi Kapasite Raporu İstatistikleri, İllere Göre Dağılım, Mühendis

    Sürüm: 2025 · Yayım: 30 Ocak 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kapasite raporlarında mühendis sayısı (2025)

  25. TOBB 2025 Yılı Sanayi Kapasite Raporu İstatistikleri, İllere Göre Dağılım, Toplam**

    Sürüm: 2025 · Yayım: 30 Ocak 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kapasite raporlarında toplam çalışan (2025)

  26. TOBB 2025 Yılı Sanayi Kapasite Raporu İstatistikleri, İllere Göre En Çok Kodlanan ilk 5 Faaliyet

    Sürüm: 2025 · Yayım: 30 Ocak 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kapasite raporlarında en çok kodlanan 5 faaliyet (2025)

  27. TOBB Kurulan ve Kapanan Şirket İstatistikleri, Ağustos 2026, İLLER ( BİRİKİMLİ)_12, KURULAN / ŞİRKET

    Sürüm: Ağustos 2026 (Ocak–Ağustos 2026 birikimli) · Yayım: 18 Eylül 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kurulan şirket sayısı (Ocak–Ağustos 2026)

  28. TOBB Kurulan ve Kapanan Şirket İstatistikleri, Ağustos 2026, YABANCI SERMAYE ve İLLER_16 (Anonim + Limited)

    Sürüm: Ağustos 2026 (Ocak–Ağustos 2026 birikimli) · Yayım: 18 Eylül 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kurulan yabancı sermayeli şirket sayısı (Ocak–Ağustos 2026)

  29. TOBB, Odalar ve Borsalar listeleri

    Sürüm: canlı sayfa · Erişim: 13 Ekim 2026

    TOBB'a bağlı oda ve borsa sayısı

  30. TOBB, Odalar ve Borsalar listeleri (Ticaret ve Sanayi Odaları, Ticaret Odaları, Sanayi Odaları, Deniz Ticaret Odaları, Ticaret Borsaları)

    Sürüm: canlı sayfa · Erişim: 13 Ekim 2026

    TOBB'a bağlı oda ve borsalar (ad, tür, ilçe)

  31. TÜİK, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları, 2025 (bülten 53899)

    Sürüm: 31.12.2025 · Yayım: 9 Şubat 2026 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Nüfus (31.12.2025)

  32. TÜİK, İl Bazında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla, 2024 (bülten 53930)

    Sürüm: 2024 (2025 revizyonu) · Yayım: 11 Aralık 2025 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Kişi başına GSYH 2024, Kişi başına GSYH sırası 2024 (1 = en yüksek), GSYH'nin iktisadi faaliyet kollarına (A10) göre dağılımı 2024

  33. Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar (Karar Sayısı 9903), EK-2 'Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler', RG 30.05.2025 sayı 32915

    Sürüm: Karar 9903 · Yayım: 30 Mayıs 2025 · Erişim: 13 Ekim 2026

    Yatırım teşvik bölgesi (Karar 9903)

  34. YÖK Atlas – Tercih Kılavuzu (2026 YKS), JSON API

    Sürüm: 2026 YKS (yerleştirme sonuçları açıklanmış) · Erişim: 13 Ekim 2026

    Bilgisayar/Yazılım/Yapay Zekâ lisans programı sayısı (tekil), Bilgisayar/Yazılım/Yapay Zekâ lisans 2026 genel kontenjanı (toplam), Bilgisayar Programcılığı ön lisans programı sayısı (tekil), Bilgisayar/Yazılım/Yapay Zekâ lisans programları

Son güncelleme: . Rakamlar resmî kaynaklardan alındı. TİM ihracatı firmaların kanuni merkezine, SGK sayıları iş yerlerinin kayıt adresine göredir; ETBİS raporu il atama kuralını belirtmediği için ETBİS rakamları da kayıt bazında okunmalıdır.