Süreç otomasyonu örnekleri, bir işletmede her gün aynı kurallarla tekrarlanan işlerin yazılıma nasıl devredilebileceğini gösteren somut senaryolardır: gelen e-Faturanın ERP'ye aktarılması, banka hareketinin doğru cariyle eşleşmesi, satın alma talebinin doğru onaycıya gitmesi gibi. Türkiye'de bu işlerin çoğu bir yasal süreye ya da GİB, SGK gibi bir kamu sistemine bağlıdır. Hangi senaryonun önce ele alınacağını üç ölçüt belirler: işin tekrar sıklığı, kurallarının açıklığı ve hatanın bedeli.
Öne çıkanlar
- Bir işin otomasyona uygunluğunu üç ölçüt belirler: sıklık, kural netliği ve hata maliyeti. Aşağıdaki 30 senaryoyu bu üç ölçütle 3 ile 9 arasında puanladık.
- Türkiye'de birçok senaryonun arkasında yasal bir süre var: fatura teslimden itibaren azami yedi günde düzenlenir (VUK md. 231 (yeni sekmede açılır)), SGK işe giriş bildirgesi kural olarak sigortalılık başlamadan önce verilir (5510 sayılı Kanun md. 8 (yeni sekmede açılır)), KVKK başvurusu en geç otuz günde sonuçlandırılır (6698 sayılı Kanun md. 13 (yeni sekmede açılır)). Kanun metinleri 13 Ekim 2026 itibarıyla günceldir.
- Anonim ve limited şirketler dahil tüm özel hukuk tüzel kişilerine tebligatın elektronik yolla yapılması zorunlu (7201 sayılı Kanun md. 7/a (yeni sekmede açılır)). Gelen tebligatın takibi bu yüzden bir otomasyon adayıdır.
- e-Fatura gibi yapılandırılmış belgelerde okuma için OCR gerekmez; veri zaten XML dosyasındadır.
- Gereksiz adımlarla dolu bir süreci olduğu gibi otomatikleştirmek, hataları da aynı hızla çoğaltır. Önce sadeleştirin, sonra otomatikleştirin.
Bir işin otomasyona uygun olduğunu nasıl anlarsınız?
Bir iş sık tekrarlanıyorsa, kuralları yazıya dökülebiliyorsa ve hata yapıldığında bedeli yüksekse otomasyon için iyi bir adaydır. Bu üç ölçüt, aşağıdaki senaryoların puanlamasında da kullandığımız ölçütlerdir.
Her ölçütü 1 ile 3 arasında puanladık:
| Ölçüt | 3 puan | 2 puan | 1 puan |
|---|---|---|---|
| Sıklık (S) | Günde birçok kez | Haftada birkaç kez | Ayda birkaç kez ya da daha seyrek |
| Kural netliği (K) | Kurallar yazılabilir, istisna az | Kural var ama yorum gerekir | Büyük ölçüde kişisel yargı |
| Hata maliyeti (H) | Yasal süre, para ya da müşteri kaybı | Düzeltilebilir ama zaman alır | Küçük bir aksama |
Toplam puan 3 ile 9 arasındadır. 8 ve 9 puanlı senaryolar genellikle ilk adaylardır; 5 ve altı ise çoğu zaman bekleyebilir.
Not
Puanlar tipik bir KOBİ için bizim kaba değerlendirmemizdir, ölçülmüş değerler değildir. Sizin hacminiz ve kurallarınız farklı olabilir. Kendi süreçlerinizi puanlamak için otomasyon fırsatı puanlama şablonumuzu kullanabilirsiniz.
Finans ve muhasebe: 5 senaryo
Finans, otomasyona en hazır alanlardan biridir. Çünkü belgelerin büyük bölümü artık elektronik ve standart biçimde gelir: e-Fatura, e-Arşiv Fatura, banka hareketi.
| # | Senaryo | Otomasyon ne yapar? | S-K-H | Puan |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Gelen e-Faturaların ERP'ye aktarılması | XML'i okur, mükerrer faturayı ayıklar, cariyi ve kalemleri eşler | 3-3-2 | 8 |
| 2 | Satış faturasının sipariş ya da sevkiyattan kesilmesi | Teslim verisinden e-Arşiv Fatura ya da e-Fatura taslağı oluşturur | 3-3-3 | 9 |
| 3 | Banka hareketlerinin cari hesaplarla eşleştirilmesi | Ekstre açıklamasından cariyi bulur, eşleşmeyeni kuyruğa atar | 3-2-2 | 7 |
| 4 | Vadesi yaklaşan ve geçen alacakların hatırlatılması | Vade tarihine göre müşteriye ve sorumluya bildirim gönderir | 2-3-2 | 7 |
| 5 | Ticari faturalarda kabul ve red yanıtlarının izlenmesi | Reddedilen faturayı işaretler, muhasebe kaydını bekletir | 2-3-2 | 7 |
Gelen e-Fatura. e-Fatura, GİB'in UBL-TR standardında bir XML dosyasıdır. Satıcı, tarih, kalem ve vergi bilgileri etiketli alanlardadır; okumak için OCR gerekmez. Zor kısım, satıcının ürün kodunu sizin stok kodunuza bağlamak ve aynı faturanın iki kez işlenmesini önlemektir. Adımları e-Fatura XML okuma yazımızda anlatıyoruz.
Satış faturası. Vergi Usul Kanunu'na göre fatura, malın teslimi ya da hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenlenir (213 sayılı VUK, madde 231/5 (yeni sekmede açılır)). İnternet satışında e-Arşiv Faturada taşıyıcının bilgisi ve gönderim tarihi de yer almalıdır (509 Sıra No'lu Tebliğ, bölüm IV.2.4.5 (yeni sekmede açılır)). Yani fatura, sevkiyat verisini beklemelidir; bu bekleme elle değil, kuralla yönetilebilir.
Banka mutabakatı. Banka hareketinin açıklama alanı serbest metindir: müşteri adı kısaltılmış, fatura numarası eksik yazılmış olabilir. Otomasyon kesin eşleşenleri kaydeder, emin olmadıklarını bir kişiye gösterir. Ekstre biçimlerini ve eşleşmeyen kayıt kuyruğunu banka mutabakatı otomasyonu yazımızda ele alıyoruz.
Ticari fatura. GİB'in ticari fatura senaryosunda alıcı, faturayı uygulama yanıtıyla kabul ya da reddedebilir (UBL-TR Ticari Fatura Senaryosu (yeni sekmede açılır), Mart 2016). Reddedilen faturanın muhasebe kaydı da geri alınmalıdır; bu takip kolayca unutulur.
Satın alma ve tedarik: 5 senaryo
Satın almada otomasyonun asıl kazancı, onay ve eşleştirme adımlarındaki beklemeyi azaltmaktır. Kurallar genellikle zaten vardır, ama e-postalarda ve kişilerin hafızasında yaşar.
| # | Senaryo | Otomasyon ne yapar? | S-K-H | Puan |
|---|---|---|---|---|
| 6 | Satın alma talebinin tutara göre onaya gönderilmesi | Talebi tutar ve kategoriye göre doğru onaycıya, doğru sırayla iletir | 2-3-2 | 7 |
| 7 | Fatura, sipariş ve irsaliyenin üçlü eşleştirilmesi | Miktar ve fiyat farklarını tolerans dışındaysa işaretler | 3-2-3 | 8 |
| 8 | Geciken tedarikçi teslimatlarının uyarısı | Beklenen teslim tarihi geçen siparişi sorumluya bildirir | 2-3-2 | 7 |
| 9 | Tedarikçi belge ve sertifikalarının süre takibi | Süresi dolmak üzere olan belgeyi önceden hatırlatır | 1-3-2 | 6 |
| 10 | Kâğıt ya da PDF masraf belgelerinin okunması | Fişten tarih, tutar ve vergi bilgisini çıkarır, onaya gönderir | 2-2-1 | 5 |
Onay akışı. Tutar eşikli bir onay matrisi, yetki devri ve denetim izi, satın alma onayının üç temel parçasıdır. Talep, onay ve sipariş adımlarını şablonuyla birlikte satın alma onay süreci yazımızda anlatıyoruz.
Üçlü eşleştirme. Faturadaki miktar ve fiyat siparişle, teslim alınan miktar irsaliyeyle karşılaştırılır. Kural nettir, ama tolerans (yuvarlama, kısmi teslim) yorum ister. Bu yüzden kural netliği 2 puan aldı.
Masraf belgesi. Yapılandırılmış verisi olmayan belgeler, bu listede puanı en düşük senaryolardandır. Okuma doğruluğu belgeye göre değişir ve hata maliyeti çoğu zaman düşüktür. OCR'ın ne zaman gerektiğini fatura okuma (OCR) yazımızda tartışıyoruz.
Satış ve sipariş: 5 senaryo
Satış tarafında otomasyon, siparişin bir sistemden diğerine elle kopyalanmasını ortadan kaldırır. Hata maliyeti burada yüksektir, çünkü yanlış sipariş doğrudan müşteriye yansır.
| # | Senaryo | Otomasyon ne yapar? | S-K-H | Puan |
|---|---|---|---|---|
| 11 | Teklifin siparişe, siparişin faturaya dönüşmesi | Onaylanan teklifi siparişe, sevk edilen siparişi faturaya taşır | 2-2-3 | 7 |
| 12 | E-posta ya da tabloyla gelen bayi siparişlerinin alınması | Sipariş satırlarını ayrıştırır, ürün kodlarını doğrular, sisteme yazar | 3-2-2 | 7 |
| 13 | Pazar yeri siparişlerinin tek akışta toplanması | Farklı kanallardaki siparişleri tek listede birleştirir | 3-3-2 | 8 |
| 14 | Kanallar arası stok eşitleme | Bir kanaldaki satışı diğer kanallarda stoktan düşer | 3-3-3 | 9 |
| 15 | Fiyat listesi değişikliğinin kanallara dağıtılması | Onaylanan fiyatı site, bayi portalı ve pazar yerlerine iletir | 1-3-3 | 7 |
Tekliften faturaya. Üreticilerde elle aktarımın yoğunlaştığı yerlerden biri, teklif onayından üretim emrine ve faturaya uzanan zincirdir. Bu zinciri uçtan uca sipariş süreci otomasyonu yazımızda çiziyoruz.
Stok eşitleme. Stok farkı yalnız operasyonel bir sorun değildir. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği'ne göre siparişin yerine getirilmesi imkânsızlaşırsa satıcı üç gün içinde bildirim yapmalı ve ödemeyi on dört gün içinde iade etmelidir; malın stokta bulunmaması ise imkânsızlık sayılmaz (madde 16/4 (yeni sekmede açılır)). Pazar yeri satıcıları için siparişten kargo etiketine uzanan akışı pazar yeri sipariş yönetimi rehberimizde anlatıyoruz.
Depo, sevkiyat ve iade: 5 senaryo
Depo ve sevkiyat, otomasyonun fiziksel dünyaya değdiği yerdir. Buradaki kontrollerin çoğu barkod okutmak ya da bir alanı doğrulamak kadar basittir, ama atlandığında paket yanlış yere gider.
| # | Senaryo | Otomasyon ne yapar? | S-K-H | Puan |
|---|---|---|---|---|
| 16 | Kargo etiketinden önce sipariş ve adres doğrulaması | Eksik adresi, iptal edilmiş siparişi ve yanlış desiyi baskıdan önce yakalar | 3-3-3 | 9 |
| 17 | Barkodlu toplama ve sevk doğrulaması | Paketlenen ürünü siparişle barkod üzerinden karşılaştırır | 3-3-2 | 8 |
| 18 | e-İrsaliyenin sevkiyat kaydından düzenlenmesi | Sevk edilen ürün ve adetlerden e-İrsaliye taslağı üretir | 3-3-2 | 8 |
| 19 | İade kabulü ve geri ödeme süresinin takibi | İade kodundan geri ödemeye kadar geçen süreyi sayar, yaklaşınca uyarır | 2-3-3 | 8 |
| 20 | Teslimat durumu bildirimleri | Taşıyıcıdan gelen durumla alıcıya bilgi gönderir | 3-3-1 | 7 |
Etiket öncesi doğrulama. Hatalı bir etiketle yola çıkan paket geri döner ya da aynı sipariş ikinci kez gönderilir; iki durumda da kargo bedeli boşa gider. Basmadan önce kontrol edilecek on alanı kargo etiketi hatası yazımızda sayıyoruz.
Barkodlu depo. Kâğıt toplama listesinden el terminaline geçiş, küçük depolarda bile yanlış ürünü paket kapanmadan yakalamayı sağlar. Raf adresleme ve sevk doğrulamayı depo barkod sistemi yazımızda anlatıyoruz.
e-İrsaliye. GİB'in 509 Sıra No'lu Tebliği, belirli mükellef gruplarına e-İrsaliye uygulamasına geçme zorunluluğu getirir (bölüm IV.3 (yeni sekmede açılır)). Zorunluluk kapsamındaysanız, irsaliyenin sevkiyat kaydından üretilmesi, aynı bilginin ikinci kez yazılmasını önler.
İade süresi. 1 Ocak 2026'dan beri yürürlükte olan hükme göre satıcı, cayma hakkıyla iade edilen malın ön bilgilendirmede belirtilen taşıyıcıya teslim edildiği tarihten itibaren on dört gün içinde tüm ödemeleri iade etmek zorundadır (Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, madde 12/1 (yeni sekmede açılır)). Sayaç paket depoya geldiğinde değil, iade kargosuna verildiğinde başlar; bu yüzden takibi elle yapmak risklidir.
İnsan kaynakları: 5 senaryo
İnsan kaynaklarında işlerin sıklığı düşüktür, ama hata maliyeti yüksek olabilir. Özellikle yasal bildirim süreleri, düşük sıklıklı ama kaçırılmaması gereken işlerdir.
| # | Senaryo | Otomasyon ne yapar? | S-K-H | Puan |
|---|---|---|---|---|
| 21 | İşe girişte SGK bildirgesinin zamanında verilmesi | İşe başlama tarihi girildiğinde bildirge görevini oluşturur ve tarihi izler | 1-3-3 | 7 |
| 22 | İzin talebi ve onayı | Talebi yöneticiye iletir, kalan izni günceller | 2-3-1 | 6 |
| 23 | Bordro öncesi puantaj ve fazla mesai verisinin toplanması | Giriş-çıkış ve izin kayıtlarını dönem sonunda bir araya getirir | 2-2-3 | 7 |
| 24 | İşe giriş belge listesinin takibi | Eksik özlük belgesini çalışana ve İK'ya hatırlatır | 1-3-2 | 6 |
| 25 | Zorunlu eğitim ve belge geçerlilik sürelerinin hatırlatılması | Süresi dolacak eğitimi ve belgeyi önceden bildirir | 1-3-2 | 6 |
SGK işe giriş bildirgesi. 5510 sayılı Kanun'a göre işveren, sigortalıyı sigortalılık başlangıç tarihinden önce işe giriş bildirgesiyle Kuruma bildirmekle yükümlüdür. İnşaat, balıkçılık ve tarım işyerleri gibi bazı istisnalarda bu süre en geç çalışmaya başlatıldığı gündür (madde 8/1 (yeni sekmede açılır)). Otomasyon burada bildirgeyi kendisi vermek zorunda değildir. İşe başlama tarihi kaydedildiği anda bir görev açması ve tarihi izlemesi bile, bildirimin unutulma riskini azaltır.
Puantaj. Bordronun kendisi çoğu zaman bir bordro yazılımında ya da mali müşavirde yapılır. Otomasyonun işi, bordroya giren veriyi (çalışılan gün, fazla mesai, izin) dönem sonunda eksiksiz toplamaktır.
Uyum, idari işler ve müşteri hizmetleri: 5 senaryo
Bu gruptaki işlerin ortak noktası, unutulduğunda sonuçlarının ağır olmasıdır. Tebligat, KVKK başvurusu ve sözleşme tarihleri, takvim ve sorumlu ataması isteyen işlerdir.
| # | Senaryo | Otomasyon ne yapar? | S-K-H | Puan |
|---|---|---|---|---|
| 26 | Gelen e-Tebligatların kayda geçirilmesi ve sorumluya atanması | Yeni tebligatı kaydeder, ilgili kişiye atar, süreyi izler | 2-3-3 | 8 |
| 27 | KVKK ilgili kişi başvurularının süresinde yanıtlanması | Başvuruyu kaydeder, yasal süreye göre hatırlatır | 1-3-3 | 7 |
| 28 | Sözleşme yenileme ve fesih tarihlerinin hatırlatılması | Fesih bildirimi için son günü önceden bildirir | 1-3-3 | 7 |
| 29 | Gelen e-posta ve form taleplerinin sınıflandırılması | Talebi konusuna göre doğru ekibe yönlendirir | 3-2-1 | 6 |
| 30 | Düzenli raporların hazırlanıp dağıtılması | Haftalık satış ya da stok raporunu üretip ilgililere gönderir | 2-3-1 | 6 |
e-Tebligat. Tebligat Kanunu'na göre kanunla kurulanlar dahil tüm özel hukuk tüzel kişilerine tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur (7201 sayılı Kanun, madde 7/a (yeni sekmede açılır)). Elektronik tebligatlar, PTT'nin kurduğu ve işlettiği Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi üzerinden yapılır. Tebligatın kendisi elektronik olarak gelir; onu okuyup bir kişiye atamak ve süresini izlemek ise, bir süreç tanımlanmadıysa birinin hatırlamasına kalır.
KVKK başvurusu. Veri sorumlusu, ilgili kişinin başvurusunu talebin niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırır (6698 sayılı Kanun, madde 13/2 (yeni sekmede açılır)). Başvurunun hangi kanaldan geldiği fark etmeksizin tek bir kayda düşmesi, sürenin kaçmasını önler.
Talep yönlendirme. E-posta ve formları konusuna göre sınıflandırmak, yapay zekânın kural tabanlı otomasyona eklendiği tipik bir senaryodur. Sınıflandırma kesin olmadığı için güveni düşük tahminler bir kişiye düşmelidir.
Senaryolar tek tek değil, zincir hâlinde çalışır
Listedeki senaryoların çoğu birbirini besler. Bir olay birden fazla senaryoyu tetikler; bu yüzden bir senaryoyu tasarlarken öncesindeki ve sonrasındaki adımı da düşünmek gerekir.
Bir pazar yeri satıcısında tek bir sipariş şu zinciri başlatır:
- Sipariş gelir ve tek listede toplanır (13).
- Satılan adet diğer kanallarda stoktan düşer (14).
- Ürün barkodla toplanır ve paketlenir (17).
- Etiket isteği taşıyıcıya gitmeden doğrulanır (16).
- Sevkiyat verisinden fatura kesilir (2).
- Pazar yerinin ödemesi banka hareketi olarak gelir ve cariyle eşleşir (3).
- Ürün iade edilirse geri ödeme süresi izlenir (19).
Zincirin bir halkası elle yürüdüğünde, sonraki halkalar ya bekler ya da eksik veriyle çalışır. Örneğin fatura adımı otomatik ama sevkiyat verisi elle giriliyorsa, faturanın tarihi ve taşıyıcı bilgisi elle girilen veriye bağlı kalır. İlk senaryoyu seçerken, zincirde hangi halkanın diğerlerini en çok beklettiğine bakmak iyi bir başlangıçtır.
Otomasyon kurulduktan sonra: izleme ve istisnalar
Otomasyon kurulduğunda iş bitmez; doğru çalıştığını görmek için izlenmesi gerekir. Sessiz çalışan bir otomasyon, sessizce hata da yapabilir.
Üç basit önlem çoğu durumu kapsar:
- İstisna ekranı. Kuralın karar veremediği her kayıt bir kişiye düşer. Bu ekranın boş kalması değil, düzenli boşaltılması hedeflenir.
- İşlem geçmişi. Her kaydın hangi kuraldan, hangi kişiden ve hangi saatte geçtiği tutulur. Hatalı bir kayıt geriye doğru izlenebilir.
- Uyarı. Bir bağlantı durduğunda ya da istisna sayısı olağan düzeyin üstüne çıktığında sorumluya bildirim gider.
İstisna ekranına düşen kayıtlar, süreç hakkında en çok şey öğreten verilerdir. Aynı nedenle sürekli düşen kayıtlar, ya yeni bir kurala ya da kaynakta düzeltilmesi gereken bir veriye işaret eder.
Hangi senaryodan başlamalısınız?
Puanı yüksek, kapsamı dar ve tek bir sisteme dokunan bir senaryoyla başlayın. İlk projenin amacı yalnız zaman kazanmak değil, ekibin otomasyona güvenmesini sağlamaktır.
- Süreci gerçekte nasıl yürüdüğüyle izleyin. Yazılı prosedürü değil, işi yapan kişinin her gün ne yaptığını not edin.
- Gereksiz adımları çıkarın. Hiç kimsenin bakmadığı bir onay ya da iki kez doldurulan bir form, otomasyondan önce kaldırılmalıdır.
- Puanlayın ve seçin. Sıklık, kural netliği ve hata maliyetine göre adayları sıralayın; ilk projede birden fazla sisteme dokunan adaylardan kaçının.
- İstisnaları yazın. Kuralın karar veremediği durumda kaydın kime düşeceğini ve nasıl onaylanacağını baştan belirleyin.
- Önce ölçün. Bugünkü süreyi, hata sayısını ve bekleme süresini kaydedin; sonrasıyla karşılaştırabilmek için.
- Sınırlı bir pilotla başlayın. Önce tek bir ekipte ya da belirli bir kayıt grubunda gerçek veriyle deneyin.
- Sonucu değerlendirip yayın. Ölçüm iyileşmişse kapsamı genişletin, sonra listedeki bir sonraki senaryoya geçin.
Otomasyonun getirisini saat, maliyet ve hata maliyeti üzerinden hesaplayan tabloyu otomasyonun yatırım getirisi yazımızda paylaşıyoruz.
Hangi araçla otomatikleştirilir?
Aracı senaryo belirler. Aynı işletmede bir senaryo hazır bir otomasyon aracıyla, bir diğeri özel yazılımla çözülebilir.
| Araç | Ne zaman uygun? | Sınırı |
|---|---|---|
| Doğrudan entegrasyon ve özel iş akışı yazılımı | Kurallar işletmeye özgü, hacim yüksek ya da veri şirket dışına çıkmamalı | Geliştirme ve bakım ister |
| Düşük kodlu otomasyon araçları (n8n, Make, Power Automate gibi) | Hazır bağlayıcısı olan sistemler arasında basit akışlar | Türkiye'ye özgü sistemlerde hazır bağlayıcı olmayabilir; karmaşık kurallar zorlaşır |
| Robotik süreç otomasyonu (RPA) | API'si olmayan eski bir sistemde ekran üzerinden işlem | Arayüzdeki küçük bir değişiklik akışı durdurabilir |
| Yapay zekâ ile belge ve metin okuma | Yapılandırılmamış belge, serbest metin, sınıflandırma | Sonuç olasılıksaldır; onay adımı gerekir |
RPA'nın ne zaman doğru seçim olduğunu RPA nedir yazımızda, hazır araçların sınırlarını ise n8n, Make ve Zapier karşılaştırmamızda ele alıyoruz. Kritik bir işin tek bir Excel dosyasına ve makroya bağlı olduğu durumlar için Excel makrosu yerine yazılım yazımıza bakabilirsiniz.
Hangi işler otomasyona uygun değildir?
Her tekrar eden iş otomasyona uygun değildir. Şu durumlarda beklemek ya da yalnız bir kısmını otomatikleştirmek daha doğrudur:
- Kuralı her seferinde değişen işler. Süreç henüz oturmamışsa, otomasyon her değişiklikte yeniden yazılır.
- Çok seyrek yapılan işler. Yılda birkaç kez yapılan bir iş için kurulan otomasyonun bakımı, kazancını aşabilir. Ancak yasal süresi olan seyrek işlerde bir hatırlatma bile değerlidir.
- Yargı ve ilişki gerektiren işler. Fiyat pazarlığı, şikâyet çözümü ya da işe alım kararı gibi işlerde yazılım ancak hazırlık yapabilir; kararı insan verir.
- Verisi hiçbir yerde kayıtlı olmayan işler. Önce verinin bir sisteme girmesi gerekir; otomasyon sonraki adımdır.
Bu durumlarda bile otomasyonun bir parçası işe yarar: veriyi hazırlamak, hatırlatmak ya da karar bekleyen kaydı doğru kişiye iletmek.
Bizim deneyimimiz
Kendi ürünlerimizde iki farklı otomasyon türü var. Kolay Sevkiyat'ta otomasyon bir kontrol noktası olarak çalışıyor. Etiket isteği taşıyıcıya gitmeden önce doğrulanıyor; bilgisi eksik paket düzeltilmek üzere ayrılıyor, hazır olanlar etikete geçiyor. Bu, yukarıdaki 16 numaralı senaryonun ürüne dönüşmüş hâli.
İmarsal ise farklı uzmanlıkların birbirini bekleyerek yaptığı işleri bir araya getiriyor: imar durumu, emsal hesabı ve fizibilite. Akış ada ve parsel numarasıyla başlıyor ve tek bir çıktıda birleşiyor. Ürün lansman hazırlığında.
Süreç otomasyonu çalışmalarında yukarıda anlattığımız sırayı izliyoruz: süreci önce birlikte haritalıyor ve sadeleştiriyor, sonra etkisi büyük ama riski sınırlı bir süreçle pilot yapıyoruz. Bu yaklaşımı süreç otomasyonu sayfamızda, sistemler arası bağlantı tarafını da sistem entegrasyonları sayfamızda anlatıyoruz.
Sık sorulan sorular
Küçük bir işletme hangi süreci önce otomatikleştirmeli?
Genellikle her gün yapılan, tek bir sisteme dokunan ve kuralları net olan bir finans ya da sipariş işini. Gelen e-Faturaların aktarılması, kargo etiketi öncesi doğrulama ve stok eşitleme bu tanıma uyan tipik örneklerdir. İlk projede birden fazla sistemi birlikte değiştirmekten kaçının.
Süreç otomasyonu için yapay zekâ şart mı?
Hayır. Bu listedeki senaryoların çoğu kurala dayanır ve yapay zekâ gerektirmez. Yapay zekâ; serbest metinli e-postaları sınıflandırmak ya da yapılandırılmamış belgeleri okumak gibi kuralın yetmediği yerlerde, bir onay adımıyla birlikte kullanılır.
Otomasyondan önce ERP'ye geçmek gerekir mi?
Gerekmez. Senaryoların çoğu, kullandığınız muhasebe programı, banka, pazar yeri ve e-posta gibi mevcut sistemleri birbirine bağlayarak çalışır. Ancak verisi yalnız kâğıtta ya da kişisel dosyalarda duran bir iş için önce verinin ortak bir sisteme girmesi gerekir.
Otomasyonun işe yarayıp yaramadığını nasıl anlarız?
Otomasyondan önce süreyi, hata sayısını ve bekleme süresini ölçün; pilottan sonra aynı ölçümü tekrarlayın. Ölçüm yoksa iyileşme de tartışmaya açık kalır. Hesap tablosunu otomasyon yatırım getirisi yazımızda bulabilirsiniz.
Hazır bir otomasyon aracıyla başlayıp sonra özel yazılıma geçebilir miyiz?
Evet. Hazır araçla kurulan akış, kuralları ve istisnaları görünür kılar. Hacim arttığında ya da kurallar karmaşıklaştığında aynı akış özel yazılıma taşınabilir; bu sırada kuralların belgelenmiş olması geçişi kolaylaştırır.
Kaynaklar
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu (yeni sekmede açılır), madde 231. Mevzuat Bilgi Sistemi, 13 Ekim 2026'da erişildi.
- Gelir İdaresi Başkanlığı. 509 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, dipnotlu güncel hâli (yeni sekmede açılır). 589 Sıra No'lu Tebliğ değişiklikleriyle (Resmî Gazete, 31 Aralık 2025).
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (yeni sekmede açılır), madde 8. Mevzuat Bilgi Sistemi, 13 Ekim 2026'da erişildi.
- 7201 sayılı Tebligat Kanunu (yeni sekmede açılır), madde 7/a. Mevzuat Bilgi Sistemi, 13 Ekim 2026'da erişildi.
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (yeni sekmede açılır), madde 13. Resmî Gazete, 7 Nisan 2016.
- Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği (yeni sekmede açılır), madde 12 ve 16. Son değişiklik 24 Mayıs 2025. Mevzuat Bilgi Sistemi, 13 Ekim 2026'da erişildi.
- Gelir İdaresi Başkanlığı. UBL-TR 1.2.1 Kılavuzları (yeni sekmede açılır): UBL-TR Ticari Fatura Senaryosu v0.3 (Mart 2016). 13 Ekim 2026'da erişildi.
