
Talep tahmini nasıl yapılır? Excel'den makine öğrenmesine 8 adım
Geçmiş satış verisinden talep tahmini yapmanın 8 adımı: veriyi hazırlamak, basit bir karşılaştırma kurmak, Excel'de TAHMİN.ETS, aralıklı talep, bayram etkisi ve makine öğrenmesi.
Yapay zekâ ve veri
Talep tahmini, müşteri kaybı tahmini, anomali tespiti, sınıflandırma ve öneri sistemleri geliştiriyoruz.
Makine öğrenmesi, bilgisayarın geçmiş verideki örüntüleri öğrenerek tahmin, sınıflandırma ya da öneri yapmasını sağlayan yapay zekâ yöntemidir.
01 / Tanım
Meybrain olarak önce verinizin bir modeli taşıyıp taşıyamayacağını test ediyor, ardından modeli kurup günlük kullandığınız yazılıma bağlıyoruz. Modeli tek başına bir deney olarak değil, bir karar sürecinin parçası olarak tasarlıyoruz.
Makine öğrenmesi, dil modellerinden farklı bir sorunu çözer. Dil modelleri metinle çalışır; makine öğrenmesi modelleri ise çoğunlukla satış, sensör, işlem ya da stok gibi tablo verisinden öğrenir. "Gelecek ay hangi üründen ne kadar satarız?" ya da "Bu işlem olağan dışı mı?" gibi soruları yanıtlar.
02 / Kullanım
Ürün, şube ya da bölge bazında satış ve stok ihtiyacını öngörme.
Aboneliğini bırakma ihtimali yükselen müşterileri önceden görme.
Olağan dışı işlemleri, üretim hatalarını ya da sensör sapmalarını işaretleme.
Belge, talep ya da görüntüleri kategorilere ayırma.
Kullanıcının ilgisini çekecek ürün ya da içeriği sıralama.
Makine verisinden arıza riskini önceden hesaplama.
03 / Hedef kitle
Makine öğrenmesinin anlamlı olması için iki şart gerekir: düzenli kaydedilmiş geçmiş veri ve bu veriye dayanarak sık tekrarlanan bir karar. Bu iki şartı taşıyan perakende, e-ticaret, üretim, lojistik, enerji ve finans şirketleri tipik müşterilerdir. Veriniz dağınıksa ya da karar seyrek veriliyorsa, önce veri analitiği ve raporlama ile başlamak daha doğru olabilir. Bunu ilk görüşmede açıkça söyleriz.
04 / Teslimler
Hangi verinin olduğu, eksikleri, kalitesi ve modele uygunluğu.
Mevcut yöntem ya da basit bir kural; modelin gerçekten fark yaratıp yaratmadığını ölçmek için.
Başarım ölçütleri iş diliyle açıklanır. "Doğruluk yüzde kaç?" yerine "kaç hatalı siparişi önler, kaç yanlış alarm üretir?" sorusu yanıtlanır.
Diğer sistemlerin çağırabileceği bir API.
Tahminin kullanıldığı ekrana, rapora ya da iş akışına bağlantı.
Veri ve başarımdaki kaymaları yakalayan uyarılar.
05 / Süreç
Hangi kararın, hangi sıklıkla ve hangi hata maliyetiyle verildiğini netleştiririz.
Kaynakları, geçmişin uzunluğunu ve tutarlılığı inceleriz.
Basit yöntemin ne kadar iyi olduğunu ölçeriz.
Farklı yöntemleri aynı test verisi üzerinde karşılaştırırız.
Sonuçları sizinle birlikte, iş etkisi üzerinden yorumlarız. Model fark yaratmıyorsa bunu açıkça raporlar ve durmayı öneririz.
Modeli servis hâline getirip sisteminize bağlarız.
Koşullar değiştikçe modelin başarımını izler, gerektiğinde yeniden eğitiriz.
06 / Teknoloji
Makine öğrenmesinde Python ekosistemini kullanırız. Tablo verisinde çoğu zaman scikit-learn ve XGBoost, LightGBM gibi karar ağacı tabanlı yöntemler yeterli ve açıklanabilirdir. Görüntü, ses ya da çok büyük veri gerektiğinde PyTorch ile derin öğrenme modellerine geçeriz. Her problem derin öğrenme gerektirmez; daha basit ve açıklanabilir bir model, işletmesi kolay olduğu için çoğu zaman daha iyi bir seçimdir.
Deneyleri kayıt altında tutmak için MLflow gibi araçlar, modeli sunmak için konteyner içinde çalışan bir API kullanırız. Model, verinin bulunduğu ortamda (sizin sunucunuzda ya da bulut hesabınızda) çalışacak şekilde kurulabilir.
07 / Örnek
İmarsal, yapılandırılmış veriyi bir karar çıktısına dönüştüren kendi ürünümüz. Ada ve parsel numarasından başlayan akışta imar durumu sorgulanıyor, emsal hesabı yapılıyor ve yapay zekâ destekli bir fizibilite çıktısı üretiliyor. Amaç; mülk sahibinin, müteahhidin, mimarın ve danışmanın aynı çıktı üzerinden karar verebilmesi. Ürün lansman hazırlığında; Projeler sayfasında görebilirsiniz.
Bu yaklaşım makine öğrenmesi projelerimizin de temelidir: model tek başına değil, birinin gerçekten verdiği bir kararın içinde değer üretir.
Projeler sayfasında
08 / Fiyat
Makine öğrenmesi projelerini aşamalara bölüyoruz; böylece büyük bir yatırım yapmadan önce verinizin ne vaat ettiğini görürsünüz:
Sabit fiyatlı, kısa bir aşama.
Fizibilite sonucuna göre kapsamı belirlenen sabit fiyatlı aşama.
Entegrasyon kapsamına göre fiyatlanır; işletme desteği seçenek olarak sunulur.
Maliyeti verinin kalitesi ve etiketlenmesi gereken veri miktarı, model sayısı, gerçek zamanlı ya da toplu tahmin ihtiyacı ve entegrasyon kapsamı belirler. Yoğun hesaplama gerektiren eğitimlerde bulut giderleri ayrıca hesaplanır.
Her aşamanın fiyatını, kısa bir görüşmede verinizi ve hedefinizi konuştuktan sonra kalem kalem yazılı teklifle veriyoruz.
09 / Sorular
Sabit bir sayı yoktur. Gereken miktar problemin türüne, verideki değişkenliğe ve istenen hassasiyete bağlıdır. Çoğu zaman miktardan çok verinin düzenli ve tutarlı tutulmuş olması belirleyicidir. Veri denetimi aşamasında bunu sizin verinizle ölçeriz.
Evet, ama ilk iş model değil veri düzeni olabilir. Denetim sonunda hangi verinin nasıl toplanması gerektiğini anlatan bir yol haritası verir, gerekirse önce raporlama altyapısını kurarız.
Bunu baştan söylemek dürüst olmaz. Başarımı sizin verinizle, basit bir karşılaştırma ölçütüne göre ölçer ve iş diliyle raporlarız. Model fark yaratmıyorsa yatırımı sürdürmenizi önermeyiz.
Makine öğrenmesi modelleri genellikle sayısal veriden tahmin üretir. Yapay zekâ ajanları ise dil modelleriyle metni anlar ve görev yürütür. İkisi aynı sistemde birlikte de kullanılabilir. Ayrıntılar için Dil modelleri ve yapay zekâ ajanları sayfamıza bakabilirsiniz.
Tercihinize göre sizin sunucunuzda, sizin bulut hesabınızda ya da anonimleştirilmiş bir kopya üzerinde. Kişisel veri içeren projelerde KVKK gereklerini veri akışını tasarlarken ele alırız.
10 / Okumaya devam

Geçmiş satış verisinden talep tahmini yapmanın 8 adımı: veriyi hazırlamak, basit bir karşılaştırma kurmak, Excel'de TAHMİN.ETS, aralıklı talep, bayram etkisi ve makine öğrenmesi.

Makine öğrenmesi KOBİ'de hangi problemde işe yarar, hangisinde gereksizdir? Problem, veri ve başarı ölçütü tablosu, Türk üretici ve satıcı senaryoları, konuyu derinleştiren rehberler.
11 / İlgili
Veriden öğrenen, kararları destekleyen ve işleri otomatikleştiren sistemler geliştiriyoruz.
Onay akışlarını, belge işlemeyi, doğrulamayı ve bildirimleri yazılıma devrediyoruz.
Teknoloji taraması, fizibilite ve kavram kanıtı yapıyor, destek programlarına uygun Ar-Ge yürütüyoruz.
Mevcut durumu analiz ediyor, fırsatları listeliyor ve size bir yol haritası çıkarıyoruz.